Uitsig op die kade

Uitsig op die kade

Nouliks vertolkbaar wat hulle my vertel,
spreeus, eksters, meeue, eende, kraaie, al
die ywerige dagloners van die wal,
die reier so afgetrokke opgestel.

Ek mis myself steeds minder. Ek bedoel:
as steeds meer buitendinge my gaan boei
dan sintels van inwendige gevoel
tintel dit of ek selfafstotend groei.

Vermindering neem waarneembaar toe. Ek hoop
om te voldoen aan omgekeerde bloei
en leeg genoeg te loop om vol te loop
met wat vanuit hierbuite binnevloei.

Toen ik dit gedicht van Elisabeth Eybers onlangs tegenkwam, liet het me niet meer los. Het sterke begin met de roepende vogels. Dan inzoomend: “Ek  mis myself steeds minder“, en  “As steeds meer buitendinghe my gaan boei“. Ik was op een mooie dag in oktober sinds lange tijd weer eens in Vlissingen. Meeuwen die opvlogen en van grote hoogte een mossel lieten stukvallen op het basalt om hem daarna beneden te eten. Een wilde dans voor een volle maag. Net genoeg wind voor klagende geluiden van het windorgel. Passerende schepen van en naar Antwerpen. Het gedicht paste als vanzelfsprekend bij mijn strand-en zeebeleving.

Ik had wel van Elisabeth Eybers gehoord en ook wel eens iets van haar gelezen. Maar de taal die haar zo nabij was, het Afrikaans, haar moedertaal, schiep bij mij juist een afstand. Tot nu dan, bij dit gedicht deed de taal er niet meer toe; het beeld was zo helder als de frisse zeelucht. De “sintels van inwendige gevoel” of “Wat hierbuite binnevloei“. Het woord “onthechting”  komt bij me op. Ik zou over elke regel wel iets kunnen zeggen. Maar dat wordt veel te persoonlijk. Bovendien is het met poëzie toch zo, dat iedereen er iets anders aan kan beleven.

Wie is Elisabeth Eybers

Elisabeth Eybers werd in 1915 geboren in Zuid Afrika, maar woonde het grootste deel van haar leven in Amsterdam. Toch bleef ze altijd in het Afrikaans dichten. In 1991 kreeg ze voor haar totale oeuvre de P.C. Hooftprijs. Ze overleed in 2007.

Uit de bieb leende ik een kleine verzamelbundel: My radarhart laat niks ontglip (uit 2013). Die titel komt uit een ander gedicht waarin beschreven wordt hoe de ik op een schip steeds verder van de kade wegvaart. Maar het “radarhart” heeft nog contact met wat achterblijft.  En zo staan er nog meer gedichten in met mooie beelden. In het gedicht Desember“Die wind wat uit Siberie keer / raap ’n boeket kerkklokke saam”. Of heel herkenbare:  Planttyd:  hoe je na het werken in de tuin nog de vorm van de schep in je hand voelt. In een gedicht over 31 december:“Gek van feesgeknal begryp ek hoe mens aan die drank kan raak”. De verleiding is groot om te blijven citeren. Ik sluit af met het gedicht van de titel van deze bundel.

Vertrek

Die vasteland krimp soos ’n kluit
waaroor die
 water gulsig vou
en trillend klim die stuurkajuit
na algemener, yler blou.

My radarhart laat niks ontglip
en tas steeds aardewaarts waar jy
verword tot opgeloste stip…
Die diepste kloof is reeds oorskry

en tussen ons versink die see
omdat hy nêrens deurgang vind.
Geen onoorbrugbaarheid skei twee
wat sterker konsentrate bind:
die sout van trane, sweet en nog
die allerlaatste liefdesvog.

 

Het gedicht Uitsig op die kade staat in mijn nieuwe AI-agenda voor 2019. Ik vond het terug in een kleine verzamelbundel van Elisabeth Eybers “My radarhart laat niks ontglip.” Gekozen en ingeleid door Alfred Schaffer (uitg. Van Oorschot 2013). Ik heb de bundel uit de bieb geleend. Ik weet niet of hij nog te koop is. Het stond eerst de bundel “Respyt” uit 1993.

Dit is mijn bijdrage, aan de poëzieweek op het blog van Sandraleest. Ook Suzanne, Lalage  en Jannie lazen deze week poëzie.

Advertenties

4 gedachten over “Uitsig op die kade

  1. Jeetje wat een mooie gedichten Stien, ik ben helemaal ontroerd, ik schrijf de eerste over in mijn notitieboek, dankjewel voor het delen!

    Mooi hoe jij zegt dat ‘Tot nu dan, bij dit gedicht deed de taal er niet meer toe’, dat had ik bij ‘Het is was het is’ in het Duits, ik begreep niet alles maar dat deed er niet toe.

    Liked by 1 persoon

  2. Heel mooi Stien. Daar wil ik meer van lezen. En de taal? Ik merkte dat als ik ze hardop las, het meeste goed te verstaan was. Trouwens: ook een hele mooie foto van de Westerschelde, neem ik aan?

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.