Bosrank (Clematis vitalba)

Wat is dit?

Is het sneeuw, engelenhaar of wol misschien?

Nee, het zijn zaadpluizen. Zaadpluizen van de bosrank (Clematis vitalba). Je ziet ze het hele najaar en winter op verschillende plaatsen in de stad. Eerst, vanaf juni, bloeit de bosrank met witte bloemetjes. Maar de zaadpluizen zijn minstens zo spectaculair. Die blijven de hele winter zitten, zelfs de sneeuw van de afgelopen dagen kreeg ze niet weg.

De bosrank is een inheemse klimplant. De clematisfamilie is best groot en er zijn heel veel gekweekte variëteiten. Het zijn allemaal klimplanten, vroegbloeiend, laatbloeiend, met kleine bloemen, grote bloemen, dubbelbloemig in allerlei kleuren. Maar de bosrank is de enige inheemse.

Oorspronkelijk kwam hij alleen voor op kalkhoudende grond in de Belgische en Limburgse heuvels. In de flora van Natuurmonumenten uit 1973 staat hij bij het Zuid-Limburgs heuvelland. “Deze Bosrank, een Ranonkelachtige, die in de zomer trossen van witte bloemen draagt en in het najaar vol pluizige vruchten zit, is onze enige slingerplant waarvan de afmetingen op die van een liaan beginnen te lijken. Met haar sterk vezelige, vaak polsdikke en toch min of meer sliertig erbij hangende stammen, die tot in de hoogste boomtoppen kunnen opstijgen, heeft ze al bij menige voorbijganger de oerwoud-instincten losgemaakt. Of de Bosrank ook daarom bij de Engelsen Traveller’s Joy heet, weten we niet.”

Maar dat was vroeger. Vanaf ongeveer 1984 heeft de bosrank zijn terrein uitgebreid. Langs spoorwegen verplaatste hij zich naar stedelijk gebied. En vond daar een heel nieuw terrein, hij verspreidt hij zich nu langs oude muren, stegen etc. Het zijn nog geen “polsdikke lianen” maar de plant slingert zich wel van hekken naar muren. Zoals hier in Amersfoort op een oude muur en langs het spoor. Nu is hij juist in de stad en stedelijk gebied tamelijk algemeen voorkomend.

Het wachten is op het “oerwoudinstinct”.

Het is heel erg leuk om af en toe die oude flora uit 1973 naast een nieuwe te leggen. De “Stadsflora van de Lage Landen”, van Ton Denters uit 2020 bijvoorbeeld. Je ziet dan hoe planten zich verplaatsen naar andere gebieden. Omdat ze meegekomen zijn met wegverkeer of met de stroom van een rivier, meegaan met het veranderende landschap, ontsnapt zijn uit een tuin, of zoals deze bosrank, zich verplaatsen over spoorwegterreinen en langs spoorlijnen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.